On-demand economie

Niels innovatie, marketives, overheid, strategie Leave a Comment

We horen de term on-demand economie steeds vaker. Maar wat bedoelen we hier nu precies mee? Zoals wel meer termen is de ‘on-demand economie’ eigenlijk een rare term. Want wat is on-demand als snelheid steeds verandert? Is het snel als je binnen een half uur reizen zo ongeveer alles kunt kopen wat je nodig hebt (in vrijwel heel Nederland kan dat al decennia). Is het snel dat je morgen je online bestelde kleren in huis hebt? Of is het pas snel als je het dezelfde avond al binnen hebt? Snelheid is heel relatief natuurlijk.

Maar goed…..met de on demand economie wordt een opkomend deel van de economie bedoeld dat direct de wens van de klant invult en daarbij heel vaak gebruik maakt van apps op je smartphone. Vaak tegen veel lagere kosten dan de klant gewend was. Spotify was een van de eerste voorbeelden hiervan eigenlijk. Uber en AirBnb zijn natuurlijk zeer bekende voorbeelden, maar denk ook aan Thuisbezorgd.nl, Thuisafgehaald.nl en streamingdiensten zoals Netflix.

Eigenlijk zijn het vaak bestaande business modellen die aangepast worden aan de nieuwe economische realiteit. Onderdeel van deze nieuwe economische realiteit zijn bijvoorbeeld de deeleconomie en de circulaire economie. Hier schreef ik al eerder over.

In het buitenland worden al veel meer diensten op deze on-demand manier ontsloten. Via Instacart.com leveren personal shoppers binnen een uur je boodschappen in huis. Alfred is je persoonlijke conciërge en met de Victor App kunnen de rijken onder ons direct een privé jet bestellen. Wie in New York een kuchje ontdekt bij zijn hond of kat gaat naar BarkCare. En via VetPronto wordt er direct een dierenarts naar je huis gestuurd.

Het gekke eigenlijk is dat de on-demand economie eigenlijk geen specifiek groot probleem oplost. De meeste diensten en systemen functioneerde eigenlijk allemaal prima. Niemand had bedacht dat het allemaal veel sneller zou moeten. Net zoals veel mensen tien jaar geleden niet hadden bedacht dat je online binnen een paar jaar online zou shoppen en overal zou kunnen werken. De on-demand economie is dus in dat opzicht fundamenteel anders dan de opkomst van de deel- en circulaire economie. De on-demand economie speelt in op luxe problemen. Je kan ook zeggen dat de diensten luxe bereikbaarder maken voor een grotere groep. Veel van de on-demand diensten werken namelijk efficiënter, effectiever en goedkoper dan de traditionele economie. Ze verkorten de keten, zijn (vaak) goedkoper, maken minder fouten en vergroten zo de waarde voor de consument. De slachtoffers daarvan zijn te vinden in de traditionele keten. De tussenpersonen, de makelaars, de bureaus. Wie koopt er nog kranten bij een kiosk of boekt nog een reis bij een reisbureau? De on-demand economie is dus niet voor iedereen een zegen. Veel van deze bedrijven en beroepen hebben de slag helemaal gemist. De markten waarin zij actief waren zijn op zijn kop gezet en veel bedrijven hebben hun business model daar onvoldoende op aangepast.

Een van de meest besproken “slachtoffers” zijn de taxichauffeurs. Zij krijgen vanuit verschillende hoeken echter bijval. De diensten van Uber zijn namelijk in verschillende landen momenteel verboden. Eigenlijk is dit natuurlijk te gek voor woorden. Natuurlijk moeten ook nieuwe initiatieven zich aan de wet houden en natuurlijk spelen overheden een kritisch rol in bescherming van consumenten en werknemers. Neelie Kroes verwoorde dit vorige maand zeer sterk: ‘“Niemand zegt dat de chauffeurs van Uber geen belasting hoeven te betalen, zich niet aan regels hoeven te houden, of hun klanten niet hoeven te beschermen. Maar door Uber te verbieden, krijgen ze niet eens de kans om het goed te doen.”

Natuurlijk is het voor een traditionele bedrijfstak niet leuk als die dreigt om te vallen door een nieuwere, betere, effectievere, leukere, makkelijkere, snellere of goedkopere variant. Echter, dat is altijd zo geweest. Het fenomeen van disruptieve en ontwrichtende innovatie zien we echt niet alleen bij start-ups van de laatste jaren, zoals Uber, Blendle en Airbnb. Je kunt geen rem zetten op echte innovatie. Je zou het zelfs ook niet moeten willen. Overheden zouden juist groei mogelijk moeten maken in plaats van ontwrichtende bedrijven te beteugelen.

Leestip –> The shut-in Economy

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *